Terapia światłem czerwonym a solarium: na czym polega różnica?
Z daleka wyglądają podobnie: wchodzi się do kabiny lub przed panel, włącza się światło, a po kwadransie wychodzi. Mimo to porównanie terapii światłem czerwonym z solarium ma mniej więcej tyle sensu, co postawienie piekarnika obok lodówki tylko dlatego, że oba urządzenia mają drzwi. Różnica nie tkwi w kształcie urządzenia, lecz w długości fali, która decyduje o tym, czy światło odbudowuje skórę, czy ją uszkadza. Poniżej wyjaśniamy, na czym dokładnie polega ta różnica, dlaczego czerwone światło nie opala oraz czy po dniu spędzonym na słońcu nadal może przynieść korzyści.
Dlaczego ludzie je mylą
To nieporozumienie jest zrozumiałe. W obu przypadkach chodzi o światło padające na nagą skórę, obie metody opierają się na sesjach trwających kwadrans i obie wykorzystują pomieszczenie pełne lamp. Ponadto terapia światłem czerwonym jest fachowo nazywana fotobiomodulacją lub terapią LED, a samo słowo „terapia” wzmacnia wrażenie, że chodzi o odmiany tego samego.
Nie na tym polega różnica. Widmo widzialne rozciąga się od fioletu do czerwieni. Tuż za fioletem znajduje się promieniowanie UV — krótkofalowe i wysokoenergetyczne. Tuż za czerwienią znajduje się bliska podczerwień — długofalowa i niskoenergetyczna. Solarium działa po stronie wysokoenergetycznej, a terapia światłem czerwonym po stronie łagodniejszej. Znajdują się na przeciwległych krańcach widma.
Terapia światłem czerwonym a solarium: porównanie
Krótko mówiąc: solarium emituje promieniowanie UVA i UVB oraz opala skórę za pomocą pigmentu, powodując znane długoterminowe uszkodzenia. Terapia światłem czerwonym wykorzystuje światło o długości 660 nm oraz bliską podczerwień o długości 830–850 nm, nie zawiera promieniowania UV, nie opala i stymuluje produkcję kolagenu. Różnica między solarium a LED nie polega więc na stopniu, lecz na przeciwieństwie.
| Cecha | Solarium | Czerwone światło i bliska podczerwień |
|---|---|---|
| Długość fali | UVA: około 315–400 nm, UVB: około 280–315 nm | 660 nm (czerwone) i 830–850 nm (bliska podczerwień) |
| Zawiera promieniowanie UV | Tak — na tym polega działanie | Nie, nie zawiera żadnego składnika promieniowania UV |
| Głębokość penetracji | UVB dociera niemal wyłącznie do naskórka, UVA do górnej części skóry właściwej | 660 nm: 5–10 mm. 830–850 nm: 4–5 cm |
| Wpływ na skórę | Pobudza melanocyty do produkcji pigmentu, wywołując reakcję stresową skóry | Jest absorbowane przez mitochondria, zwiększa produkcję ATP w komórkach skóry |
| Wpływ na kolagen | UVA rozkłada kolagen i elastynę za pośrednictwem enzymów | W badaniach zaobserwowano zwiększoną produkcję kolagenu przez fibroblasty |
| Długoterminowe uszkodzenia skóry | Uznane ryzyko przedwczesnego starzenia się, powstawania przebarwień i trwałych uszkodzeń skóry | Brak dowodów na skumulowane uszkodzenia skóry przy prawidłowym stosowaniu |
| Opalanie | Tak — taki jest cel | Nie — i właśnie na tym polega różnica |
| Czas trwania sesji | Zwykle czas zwiększa się stopniowo od kilku minut do kwadransa, z obowiązkowymi dniami przerwy | Od 10 do 15 minut na obszar, w pierwszym tygodniu od 5 do 7 minut, 5–6 razy w tygodniu |
| Ochrona oczu | Obowiązkowa, promieniowanie UV uszkadza rogówkę i soczewkę | Nie jest bezwzględnie konieczna, ale okulary są dołączone do zestawu |
Wpływ promieniowania UV na skórę
Promieniowanie UV ma wystarczająco dużo energii, by bezpośrednio oddziaływać na DNA komórek skóry. UVB jest niemal całkowicie pochłaniane przez naskórek i powoduje tam oparzenie widoczne jako zaczerwienienie. UVA dociera głębiej, do górnych warstw skóry właściwej — i właśnie na tym polega problem.
W skórze właściwej znajdują się fibroblasty — komórki produkujące kolagen i elastynę. UVA aktywuje enzymy, które rozkładają właśnie ten kolagen, i uszkadza włókna nadające skórze jędrność. Długofalowym skutkiem jest fotostarzenie: skórzasta tekstura, utrata elastyczności, plamy pigmentacyjne i drobne zmarszczki. Promieniowanie UV jest ponadto uznanym czynnikiem ryzyka trwałego uszkodzenia skóry, także w przypadku urządzenia.
Samo opalanie jest reakcją ochronną. Melanocyty produkują pigment, ponieważ skóra sygnalizuje, że grozi jej uszkodzenie. Opalenizna jest więc z biologicznego punktu widzenia widocznym dowodem na to, że skóra musiała sobie z czymś poradzić.
Wpływ światła czerwonego i bliskiej podczerwieni na skórę
Światło czerwone o długości 660 nm oraz światło bliskiej podczerwieni o długości od 830 do 850 nm oddziałują w innym miejscu. Są absorbowane przez oksydazę cytochromu c, enzym w łańcuchu transportu elektronów mitochondriów. Podczas naświetlania uwalnia się tlenek azotu, produkcja ATP przyspiesza, a krótkie impulsy reaktywnych form tlenu działają jako sygnał naprawczy. Proces ten nazywa się fotobiomodulacją i był badany między innymi przez Harvard Medical School oraz NASA. Na stronie filarowej o tym, jak działa światło czerwone i bliska podczerwień, wyjaśniono go krok po kroku.
W przypadku skóry oznacza to coś przeciwnego niż UVA. Fibroblasty otrzymują więcej energii do swojej pracy: w badaniach biopsji skóry przy regularnym stosowaniu przez kilka tygodni obserwowano zwiększoną produkcję kolagenu. Ma to znaczenie, ponieważ zapasy kolagenu zmniejszają się od około 25. roku życia o około 1% rocznie, a w ciągu pierwszych pięciu lat po menopauzie mogą spaść nawet o 30%. Więcej informacji znajdziesz w artykule o terapii światłem czerwonym skóry, a w przypadku skóry objętej stanem zapalnym — w tekście o terapii światłem czerwonym przy trądziku.
Warto powiedzieć wprost: czerwone światło nie działa jak przełącznik, lecz stopniowo buduje efekt. W pierwszych tygodniach organizm zwiększa swoje możliwości, a dopiero później efekt może stać się zauważalny. Kto rezygnuje zbyt wcześnie, niewiele na tym zyska. W przypadku skóry regularne stosowanie przez kilka tygodni może sprawić, że jej tekstura będzie wydawać się gładsza, natomiast zmiany w bliznach i przebarwieniach zwykle wymagają jeszcze więcej cierpliwości — często kilku miesięcy. Rezultaty różnią się w zależności od osoby.
Terapia czerwonym światłem a solarium: dlaczego czerwone światło nie opala
To najczęściej zadawane pytanie w tym porównaniu, a odpowiedź jest prosta: nie, nie opalisz się od niego. Czerwone światło nie zawiera promieniowania UV, więc melanocyty nie otrzymują sygnału do produkcji barwnika. Niektórzy bezpośrednio po sesji widzą lekkie zaróżowienie, ale wynika ono z lepszego krążenia, a nie z opalenizny, i znika w ciągu pół godziny.
Dla osób szukających opalenizny czerwone światło nie jest więc alternatywą. Dla tych, którzy chcą poprawić jakość skóry, jest właśnie powodem, by je wybrać: zapewnia korzystne działanie światła bez jego szkodliwych skutków. Dzięki temu może być również odpowiednie dla osób o jasnej skórze, z licznymi przebarwieniami lub z powodów, dla których należy unikać promieniowania UV. Jeśli przyjmujesz leki uwrażliwiające skórę na światło, mimo wszystko najpierw skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.
Czy czerwone światło wytwarza witaminę D
Nie. Wytwarzanie witaminy D w skórze wymaga konkretnie promieniowania UVB, o długości fali około 290–315 nm. Czerwone światło i bliska podczerwień znajdują się od niego setki nanometrów dalej i nie mogą zapoczątkować tej reakcji. Jeśli podejrzewasz niedobór, sprawdź go w badaniu krwi i omów suplementację lub bezpieczną ekspozycję na słońce z lekarzem rodzinnym.
To jedna z niewielu rzeczy, które powoduje promieniowanie UV, a których nie powoduje czerwone światło. Jednocześnie instytucje zdrowotne zazwyczaj zalecają suplementację zamiast promieniowania UV: witaminę można pozyskać w inny sposób, natomiast uszkodzeń skóry nie da się cofnąć.
Czerwone światło po solarium lub po dniu spędzonym na słońcu
Tak, i właśnie dlatego wiele osób to robi. Czerwone światło i bliska podczerwień wspierają procesy regeneracyjne: poprawia się mikrokrążenie, a makrofagi przechodzą z trybu prozapalnego w tryb regeneracyjny. Użytkownicy zgłaszają, że rozgrzana, napięta skóra po sesji jest spokojniejsza w odczuciu. Kilka praktycznych wskazówek:
- W przypadku oparzonej skóry poczekaj, aż ustąpi ostre zaczerwienienie i uczucie ciepła. Nie naświetlaj otwartych pęcherzy.
- Pierwsze sesje powinny być krótkie — od 5 do 7 minut, z odległości 30 cm.
- Stosuj na czystą, suchą skórę, bez balsamu po opalaniu ani olejku podczas sesji. Pielęgnację można wykonać później.
- Zie het niet als toestemming om vaker onder uv te gaan.
Dat laatste verdient nadruk. Er is geen onderzoek waaruit blijkt dat rood licht uv-schade ongedaan maakt. Wat het onderzoek suggereert, is dat herstelprocessen in weefsel worden ondersteund. Dat is iets anders dan een reset.
Oogbescherming: verplicht of niet
Hier verschillen de twee opnieuw wezenlijk. Bij een zonnebank is een uv-bril verplicht, zonder uitzondering. Uv beschadigt het hoornvlies en draagt bij aan staar, en gesloten oogleden houden uv onvoldoende tegen. De bril is daar geen comfortkeuze maar noodzaak.
Bij roodlichttherapie ligt dat anders. Er is geen uv en er zijn geen aanwijzingen dat rood of nabij-infrarood licht op deze intensiteit het oog beschadigt. Strikt genomen is een bril dus niet nodig. Wel is het oncomfortabel: op 15 tot 30 cm van een paneel is de lichtsterkte hoog en gaat u vanzelf knijpen. Daarom wordt er bij onze panelen een bril meegeleverd. Ogen sluiten kan ook. Wie een oogaandoening heeft of lichtgevoelig makende medicatie gebruikt, overlegt vooraf met de oogarts.
Twijfelt u of dit bij uw situatie past, dan kunt u een gratis videogesprek van vijftien minuten inplannen met een specialist, zonder verkooppraatje. Laat u hieronder een vraag achter, dan leest er altijd een mens mee: reacties worden binnen 24 uur door een mens beantwoord.
Welk apparaat past bij welk doel
Wie de zonnebank vaarwel zegt en iets voor de huid zoekt, komt meestal uit bij een paneel of een masker. Het ATP Pro 700-paneel voor roodlichttherapie is daarbij de veelzijdigste keuze: groot genoeg voor het halve lichaam, dus gezicht en decolleté, maar net zo geschikt voor rug, knieën of schouders. Gaat het u alleen om het gezicht, dan is het Aurora LED-gezichtsmasker praktischer, omdat de afstand vanzelf constant blijft.
Eén getal bepaalt of een sessie zinvol is: de irradiantie, het vermogen dat de huid daadwerkelijk bereikt. In onderzoek wordt minimaal ongeveer 100 mW/cm² aangehouden. Goedkope apparaten halen vaak 20 tot 30 mW/cm². Panelen van Panacea leveren gekalibreerd 130 tot 200 mW/cm² op 15 cm, met diodes die binnen 5 nm van de doelwaarde blijven. Onder die drempel kunt u maandenlang trouw belichten zonder resultaat. De onderbouwing staat gebundeld op de pagina met wetenschappelijk onderzoek naar roodlichttherapie.
Jeśli światło czerwone kojarzy Ci się raczej z ciepłem niż z promieniowaniem UV, porównanie z sauną na podczerwień będzie równie pomocne: różnica polega na cieple w porównaniu z długością fali.
Najczęściej zadawane pytania
Czy terapia światłem czerwonym działa tak samo jak solarium
Nie. Solarium wykorzystuje promieniowanie UVA i UVB, które powoduje produkcję barwnika i z czasem rozkłada kolagen. Terapia światłem czerwonym wykorzystuje światło o długości fali 660 nm oraz bliską podczerwień o długości fali od 830 do 850 nm, czyli zakres z drugiej strony widma widzialnego. Nie zawiera UV, więc nie opala, a kolagen nie ulega rozpadowi, lecz jest stymulowany.
Czy terapia światłem czerwonym opala
Nie. Opalenizna powstaje, gdy melanocyty produkują barwnik w reakcji na promieniowanie UV, a światło czerwone nie zawiera UV. Bezpośrednio po sesji skóra może być lekko zaróżowiona z powodu lepszego krążenia, ale rumień znika w ciągu pół godziny. Jeśli szukasz opalenizny, tutaj jej nie znajdziesz — i właśnie na tym polega działanie tego rodzaju światła.
Czy terapia światłem czerwonym wytwarza witaminę D
Nie, do tego potrzebne jest promieniowanie UVB o długości fali około 290–315 nm. Światło czerwone i bliska podczerwień mają długości fal oddalone od tego zakresu o setki nanometrów i nie mogą wywołać tej reakcji. Jeśli podejrzewasz niedobór, wykonaj badanie krwi i omów suplementację z lekarzem. To jeden z niewielu przypadków, w których UV działa w sposób, którego światło czerwone nie zapewnia.
Czy mogę używać światła czerwonego po wizycie w solarium lub dniu spędzonym na słońcu
Tak, to możliwe. Światło czerwone i bliska podczerwień wspierają procesy regeneracyjne w tkankach: poprawiają mikrokrążenie i przełączają komórki odpornościowe w tryb regeneracji. Jeśli skóra jest poparzona, poczekaj, aż ustąpią ostry stan podrażnienia i zaczerwienienie, pierwsze sesje wykonuj krótko i nie naświetlaj otwartych pęcherzy. Nie cofnie to uszkodzeń spowodowanych promieniowaniem UV.
Czy podczas terapii światłem czerwonym potrzebuję okularów
W solarium okulary chroniące przed UV są obowiązkowe, ponieważ promieniowanie UV uszkadza rogówkę. Światło czerwone nie zawiera UV, więc okulary nie są bezwzględnie konieczne. Z bliska światło jest jednak jasne i może być niekomfortowe, dlatego do zestawu dołączamy okulary. Możesz także zamknąć oczy. W przypadku choroby oczu skonsultuj się wcześniej z okulistą.
Chcesz spokojnie sprawdzić, co światło bez UV może zrobić dla Twojej skóry? Zobacz panel ATP Pro 700 lub opowiedz o swojej sytuacji podczas bezpłatnej rozmowy wideo. Nie ma tu odpowiedzi na Twoje pytanie? Zajrzyj do najczęściej zadawanych pytań.
Terapia światłem czerwonym jest zastosowaniem wellness i nie zastępuje opieki medycznej. Rezultaty różnią się w zależności od osoby; w przypadku dolegliwości skonsultuj się z lekarzem.
