Dunner wordend haar merkt u zelden van de ene op de andere dag. Het valt op bij fel licht in de badkamer, op een foto van opzij, of aan wat er in de borstel achterblijft. Wie zoekt op rood licht therapie haaruitval wil meestal maar één ding weten: doet dit werkelijk iets, of is het een dure lamp. In deze gids leest u hoe de haargroeicyclus werkt, wat er misgaat bij androgenetische alopecia, wat 660nm in de hoofdhuid wel en niet kan betekenen, en waarom dit het traagste toepassingsgebied van roodlichttherapie is.

De haargroeicyclus: anagene, catagene en telogene fase

Elke haarfollikel doorloopt een eigen cyclus, los van de follikels ernaast. Daarom verliest u losse haren en geen plukken, en duurt elke verandering zo lang.

• Anagene fase (groei). De follikel maakt actief haar, twee tot zes jaar lang. Op een gezonde hoofdhuid zit 85 tot 90% van de haren in deze fase, groeiend met ongeveer één centimeter per maand.
• Catagene fase (overgang). Twee tot drie weken waarin de follikel krimpt en het haar loslaat van de voedende papil.
• Telogene fase (rust). Ongeveer drie maanden. Het haar groeit niet meer en valt uit wanneer een nieuw haar eronder begint. Vijftig tot honderd haren per dag is normaal.

De cellen in een follikel in de anagene fase behoren tot de snelst delende van het lichaam. Alles wat de energievoorziening of doorbloeding raakt, ziet u pas maanden later terug.

Wat er misgaat bij androgenetische alopecia

Bij erfelijke haaruitval, androgenetische alopecia, is de follikel gevoelig voor dihydrotestosteron (DHT), een omzettingsproduct van testosteron. Bij mannen zit die gevoeligheid bij de inhammen en de kruin, bij vrouwen ontstaat eerder een diffuse verdunning rond de scheiding terwijl de haarlijn intact blijft.

Het proces heet miniaturisatie. De anagene fase wordt korter en de follikel produceert een dunner, lichter haar, tot er nog maar een nauwelijks zichtbaar donshaartje over is. Blijft die situatie jaren bestaan, dan raakt de follikel verbindweefseld en verdwijnt hij. Dat is onomkeerbaar, en het is de belangrijkste grens in dit verhaal.

Rood licht therapie bij haaruitval: wat er in de hoofdhuid gebeurt

Rood licht therapie bij haaruitval werkt niet op hormonen en stopt de aanleg niet. Rood licht van 660nm dringt 5 tot 10mm door en bereikt daarmee de haarfollikel in de lederhuid. Onderzoek suggereert dat de energievoorziening en de doorbloeding van de follikel daar baat bij hebben. Het gaat om ondersteuning van wat nog leeft, niet om nieuwe aanmaak.

Het mechanisme heet photobiomodulatie. Cytochroom c oxidase, een enzym in de elektronentransportketen van de mitochondriën, is lichtgevoelig voor rood en nabij-infrarood: bij belichting komt stikstofmonoxide los en versnelt de ATP-productie. Op de pijlerpagina over hoe rood en nabij-infrarood licht werkt staat dat proces, onderzocht aan onder meer Harvard Medical School en NASA, stap voor stap uitgelegd, met meer achtergrond in het artikel over mitochondriën en ATP.

Een follikel in de anagene fase heeft veel energie nodig, en de microcirculatie bepaalt hoeveel zuurstof en voedingsstoffen de papil bereiken. Bij onderzoek naar LED-haargroei wordt daarom gekeken naar haardichtheid en haardikte, niet naar kale plekken die zich vullen. Eerlijk over dat bewijs: de studies zijn klein, kort en vaak gefinancierd door fabrikanten, en waar effect werd gezien ging het om bescheiden winst. Meer daarover op onze pagina over wetenschappelijk onderzoek naar rood licht therapie.

Het belangrijkste onderscheid: leeft de follikel nog

Licht kan alleen ondersteunen wat er nog is. Dat bepaalt of lichttherapie voor de hoofdhuid in uw situatie zinvol is.

• Een geminiaturiseerde follikel leeft nog. Ziet u bij goed licht nog fijne, korte haartjes op het dunner wordende gebied, dan is de follikel actief en valt er iets te ondersteunen.
• Een verdwenen follikel komt niet terug. Is een gebied al jaren kaal, glad en glanzend zonder enig donshaartje, dan is het weefsel verbindweefseld. Geen enkele lichtbron verandert daar iets aan.
• Vroeg is beter dan laat. Niet omdat er dan meer te halen valt, maar omdat er meer follikels zijn om te ondersteunen.

Wij beloven daarom geen nieuwe haargroei. Gebruikers melden vooral dat het haar dat er nog is steviger aanvoelt en dat er minder in de borstel achterblijft.

Eerst de oorzaak: schildklier, ijzer, stress en bevalling

Lang niet alle haaruitval is erfelijk, en dat onderscheid is belangrijker dan de keuze van een apparaat. Bij een aantal oorzaken herstelt het haar vanzelf.

• Schildklier. Een te traag of te snel werkende schildklier kan diffuse haaruitval geven, vaak met vermoeidheid of gewichtsverandering erbij.
• IJzertekort. Een laag ferritine komt veel voor bij hevige menstruaties en bij mensen die weinig of geen vlees eten.
• Stress, ziekte of een operatie. Die kan veel follikels tegelijk in de telogene fase duwen. De uitval begint pas twee tot drie maanden later en is meestal tijdelijk.
• Na een bevalling. Tijdens de zwangerschap blijven veel haren langer in de anagene fase. Daarna schakelen ze alsnog om, met flinke uitval rond de derde maand, die doorgaans binnen een jaar herstelt.
• Ronde, scherp begrensde kale plekken. Dit past bij alopecia areata, een auto-immuunreactie, en hoort bij de huisarts thuis.

Laat de oorzaak dus eerst uitsluiten door de huisarts, met bloedonderzoek als dat nodig is. Roodlichttherapie vervangt die stap niet. Wie zwanger is, leest eerst het artikel over rood licht therapie tijdens de zwangerschap.

Protocol voor rood licht therapie bij haaruitval

Voor de hoofdhuid is een paneel op ooghoogte handiger dan een masker: u draait uw hoofd en bepaalt zelf welk deel het licht krijgt. Het Aurora LED-masker is gemaakt voor het gezicht, niet voor de kruin. De ATP Pro 350 is het compacte instapmodel, de ATP Pro 700 geeft een breder veld.

Dik, donker haar absorbeert veel licht: het scheiden in banen bepaalt of het licht de hoofdhuid haalt.

Ook hier geldt de drempel die overal in lichttherapie terugkomt: voor klinisch effect wordt minimaal ongeveer 100 mW/cm² aangehouden, terwijl goedkope apparaten vaak 20 tot 30 mW/cm² halen. Panacea-panelen meten gekalibreerd 130 tot 200 mW/cm² op 15cm. Dat een avondsessie de nachtrust niet verstoort, leest u in het artikel over rood licht therapie en slaap.

De tijdlijn: het traagste toepassingsgebied

Van alle toepassingen vraagt de hoofdhuid het meeste geduld. De reden is rekenkunde: haar groeit ongeveer één centimeter per maand. Zelfs als een follikel vandaag beter functioneert, moet dat haar nog maanden groeien.

Reken op vier tot zes maanden voordat iets zichtbaar is, en op negen tot twaalf maanden voor een eerlijk oordeel. Sommige gebruikers merken rond week zes tot acht dat er minder haar in de borstel achterblijft, maar haren tellen is een onbetrouwbare maatstaf.

Maak liever foto's: hetzelfde licht, dezelfde hoek, dezelfde scheiding, één keer per maand, en vergelijk maand zes met maand nul. Rood licht werkt niet als pijnstiller, het bouwt op. Wie na drie weken stopt, houdt niets over.

Twijfelt u of dit in uw situatie zinvol is, dan kunt u een gratis videogesprek van vijftien minuten inplannen met een specialist, zonder verkooppraatje. Wij zeggen daarin ook wanneer wij denken dat u er weinig aan zult hebben. Laat u liever hieronder een vraag achter, dan leest er altijd een mens mee: reacties worden binnen 24 uur beantwoord.

Wat wij niet beloven

Er wordt in deze markt veel gesuggereerd. Wij houden het bij wat onderbouwd is:

• Geen nieuwe haargroei op plekken die al jaren kaal zijn.
• Geen invloed op DHT of op de erfelijke aanleg.
• Geen vervanging voor middelen die een arts voorschrijft. Licht kan er wel naast lopen, bespreek dat met uw behandelaar.
• Geen garantie op resultaat: het bewijs bij androgenetische alopecia met LED is dunner dan bij de huid of bij pijn.

Steviger is het bewijs voor de huid zelf: in huidbiopten werd na 8 tot 12 weken dagelijks gebruik 25 tot 35% meer collageenaanmaak gezien. Meer daarover in het artikel over rood licht therapie voor de huid.

Veelgestelde vragen

Werkt rood licht therapie bij haaruitval?

Onderzoek suggereert dat 660nm de energievoorziening en doorbloeding van de haarfollikel ondersteunt, met bescheiden winst in haardichtheid en haardikte. De studies zijn klein, kort en vaak door fabrikanten gefinancierd. Verwacht ondersteuning van haar dat er nog is, geen oplossing voor de erfelijke aanleg erachter.

Kan rood licht haar terugbrengen op een plek die al jaren kaal is?

Nee. Een follikel die jaren geleden is verdwenen, is verbindweefseld en komt niet terug. Ziet u op het dunner wordende gebied nog fijne, korte haartjes, dan leeft de follikel en valt er iets te ondersteunen. Is de huid glad en glanzend, dan doet licht daar niets.

Hoelang duurt het voordat ik iets merk?

Dit is het traagste toepassingsgebied. Haar groeit ongeveer één centimeter per maand, dus reken op vier tot zes maanden voordat iets zichtbaar is en negen tot twaalf maanden voor een eerlijk oordeel. Maak maandelijks foto's onder dezelfde omstandigheden; haren tellen in de borstel schommelt te sterk.

Moet ik mijn haar scheiden tijdens de sessie?

Ja, zeker bij dik of donker haar. De haarschacht absorbeert veel licht voordat het de hoofdhuid bereikt. Maak met een kam of uw vingers banen en verplaats de scheiding tijdens de sessie een paar keer. Houd 25 tot 30cm afstand, de eerste twee weken 30cm.

Wat als mijn haaruitval door schildklier, ijzertekort of een bevalling komt?

Laat dat eerst uitzoeken bij de huisarts, met bloedonderzoek als dat nodig is. Bij een schildklierprobleem, laag ferritine, stress of uitval na een bevalling herstelt het haar vaak zodra de oorzaak is aangepakt. Roodlichttherapie vervangt dat onderzoek niet en lost een tekort niet op.

Wilt u rustig bekijken wat er in uw situatie mogelijk is? Bekijk de ATP Pro 350 of de ruimere ATP Pro 700, of leg uw situatie voor in het gratis videogesprek. Staat uw vraag hier niet bij, kijk dan bij de veelgestelde vragen.